Ngày 8-9/7/2010, Viện địa lý tổ chức Hội thảo khoa học “Đánh giá tác động của biến đổi khí hậu ở tỉnh Quảng Nam” tại thành phố Tam Kỳ, tỉnh Quảng Nam. Đây là kết quả ban đầu của dự án “Đánh giá những tác động của biến đổi khí hậu đến điều kiện tự nhiên, môi trường và phát triển kinh tế - xã hội ở Trung Trung bộ Việt Nam” trong khuôn khổ của Ch­ương trình thí điểm hợp tác nghiên cứu song phư­ơng Việt Nam - Đan Mạch giai đoạn 2008-2010 theo Hiệp định khung đã đư­ợc Chính phủ hai n­ước ký ngày 11/6/2008.

Vùng nghiên cứu của dự án là vùng Trung Trung Bộ, bao gồm các tỉnh ven biển: thành phố Đà Nẵng, Quảng Nam, Quảng Ngãi, Bình Định, Phú Yên. Trong đó chọn tỉnh Quảng Nam làm nghiên cứu điểm. Mục tiêu của dự án là góp phần vào việc xóa đói giảm đói nghèo, bảo vệ môi trường và cuộc sống của cộng đồng, gồm cả sức khỏe, ở các khu vực ven biển Trung Trung Bộ Việt Nam thông qua các nghiên cứu về biến đổi điều kiện khí hậu, các tai biến tự nhiên và tác động của chúng, cũng như giải pháp ứng phó cần thiết.

Mục tiêu trước mắt:

1. Xác định và đánh giá mối quan hệ giữa biến đổi khí hậu và các tai biến tự nhiên theo khía cạnh tần suất và mức độ của lũ lụt, sạt lở đất, khô hạn, mực nước biển dâng, triều cường và xâm nhập mặn trong giai đoạn 1980 – 2008;

2. Thiết lập mối quan hệ giữa biến đổi khí hậu và các biến đổi theo thời gian của các yếu tố môi trường, kinh tế - xã hội được lựa chọn quyết định đến sức khỏe con người;

3. Xác định các vùng địa lý trong khu vực nghiên cứu có nguy cơ chịu tác động tiêu cực của biến đổi khí hậu đối với môi trường tự nhiên, điều kiện kinh tế - xã hội và sự thịnh vượng của con người;

4. Phát triển các cơ chế phản hồi cấp vùng và tỉnh thông qua sự đóng góp cho các kế hoạch hành động, tìm ra các giải pháp thích ứng và giảm thiểu trong giai đoạn ngắn hạn, trung hạn và dài hạn.

Tại Hội thảo các Nhà khoa học đã trình bày 08 chuyên đề trong số 18 chuyên đề của dự án đã được nghiên cứu. Các kết quả nghiên cứu về kịch bản biến đổi khí hậu cho khu vực Trung Trung Bộ cho thấy:

1. Nhiệt độ và lượng mưa đều tăng nhiều nhất vào mùa thu

2. Nhiệt độ trung bình mùa đông sẽ tăng lên khoảng 0,5-1,6oC. Nhiệt độ cực đại tăng 1,5-2.9oC, nhất là phía bắc của khu vực

3. Đối với nhiệt độ trung bình và nhiệt độ cực đại mùa đông, kịch bản A1B (kịch bản phát thải vừa của họ kịch bản A chú ý đến phát triển kinh tế) tăng nhiều hơn A2 (của họ kịch bản A) vào giai đoạn cuối nhưng lại tăng ít hơn trong giai đoạn đầu.

4. Nhiệt độ cực tiểu tăng ít, có một vài trạm không đổi hoặc giảm chút ít trong kịch bản A1B vào giai đoạn đầu.

5. Vào mùa hè, cả nhiệt độ trung bình lẫn nhiệt độ cực đại và cực tiểu đều tăng

6. Cả 2 kịch bản đều cho lượng mưa mùa thu tăng, lượng mưa mùa xuân cũng có dấu hiệu tăng ở một vài trạm, lượng mưa mùa hè và mùa đông có xu hướng giảm rõ rệt, nhất là mùa

7. Vào thập kỷ 2041-2050, xu thế giảm mưa xuất hiện trên hầu hết các trạm của vùng và trong tất cả các mùa, ngoại trừ một vài trạm trong mùa thu

8. Số ngày nắng nóng có xu hướng tăng, chủ yếu về mùa xuân và mùa hè, nổi bật ở các trạm vùng cao

9. Số ngày mưa lớn tăng giảm không thể hiện qui luật rõ ràng, nhưng có dấu hiệu tăng về mùa thu

10. Đáng lưu ý là ở khu vực Trung Trung Bộ, mùa mưa tập trung chủ yếu vào mùa thu nên lượng mưa tăng cùng với sự tăng của số ngày mưa lớn về mùa này có thể làm tăng các hiện tượng thiên tai có nguồn gốc khí tượng, như lũ lụt, sạt lở đất,… trong khu vực

Hội thảo đã thành công tốt đẹp và có ý nghĩa cho tỉnh Quảng Nam triển khai Chương trình mục tiêu quốc gia ứng phó với biến đổi khí hậu.

DVA